Engelli Rehberi

Engelli
 
 
ÖNSÖZ
 
ŞEKİLLER DİZİNİ FOTOĞRAFLAR DİZİNİ KISALTMALAR
1. GİRİŞ
 
1.1. Dünyada ve Türkiye’de Durum
 
2. MEVZUAT
 
2.1. Ulaşılabilirlik Mevzuatı
 
2. 2. Sağlık Bakanlığı Mevzuatı
 
3. ULAŞILABİLİRLİK KAVRAMI
 
3.1. Ulaşılabilirlik Rehberinin Gerekliliği
 
4. ULAŞILABİLİR SAĞLIK KURUMLARININ ÖZELLİKLERİ
 
4.1. Açık Alanlar
 
4.1.1. Yaya Kaldırımında Temel Kurallar 
 
4.1.2. Rampalar (Kaldırım güzergâhı üzerindeki rampalar) 
 
4.1.3. Dış Mekânlardaki Merdivenler
 
4.1.4. Korkuluklar ve Küpeşteler
 
4.1.5. Yaya Geçitleri
 
4.1.6. Duraklar İçin Temel Kurallar
 
4.1.7. Açık Otoparklar
 
4.1.8. Açık ve Yeşil Alanlar
 
4.1.9. İşaret ve İşaretlemelerde Temel kurallar
 
4.1.10. Kent Mobilyalarında Temel Kurallar
 
4.2. Binalar
 
4.2.1. Bina İçi Yatay Dolaşım
 
4.2.2. Bina İçi Dikey Dolaşım
 
4.2.3. Kapalı Otoparklar
 
4.2.4. İşaret ve İşaretlemelerde Temel Kurallar
 
5. KAYNAKLAR
 
6. EKLER
 
A. Açık Alanlar Tespit Formu
 
B. Binalar Tespit Formu
 
 
 
ŞEKİLLER DİZİNİ
 
Şekil 1. Yaya Kaldırımında Enine ve Boyuna Eğim
Şekil 2. Üç Yöne Eğimli Rampa
Şekil 3. Tek Yöne Eğimli Rampa
Şekil 4. Yola Paralel Kaldırım Rampaları
Şekil 5. Kaldırımdaki Ağaç ve Donatıların Etrafındaki Yükseltilmiş Platformlar
Şekil 6. (a) Geçiş Yönü Üzerinde Izgaranın Konumu (b) Izgara Aralıkları
Şekil 7. Kaldırımda Drenaj Örneği
Şekil 8. Rampa Önündeki Mevcut Su Oluğunun Üzerinin Kapatılması
Şekil 9. Sahanlıkta Rampanın Yön Değiştirmesi
Şekil 10. Rampalarda Dinlenme Alanları
Şekil 11. Platform Asansörü Örneği
Şekil 12. Merdivenin Genel Görünüşü
Şekil 13. Yön Değiştiren Merdivenlerde Sahanlık
Şekil 14. Basamak Özellikleri
Şekil 15. Merdiven Altında kapatılması Gereken Alan
Şekil 16. Küpeşte Üzerinde Braille Bilgilendirme
Şekil 17. Yaya Geçitlerinde Enerji Kaybı
Şekil 18. Ulaşılabilir Otobüs Durağı
Şekil 19. Özürlüler İçin Ayrılmış Park Yeri Örnekleri 
Şekil 20. Özürlüler İçin Ayrılmış Park Yeri Örnekleri 
Şekil 21. Otopark Alanlarında Yaya Kaldırım Rampası
Şekil 22. Okuma Uzaklığına Göre Yazı Büyüklüğü
Şekil 23. Dinlenme Bankı Yanında Tekerlekli Sandalye Alanı
Şekil 24. Ulaşılabilir Banko
Şekil 25. Bina Girişi
Şekil 26. 90 derece ve U dönüşlü Bina Giriş Rampası Örnekleri
Şekil 27. Kapı Önü Genişlikleri 
Şekil 28. Merdiven Ölçüleri 
Şekil 29. Küpeşte Örneği
Şekil 30. Hastanelerde Ana Merdivenlerin Ölçüleri
Şekil 31. Tuvalet ölçüleri
Şekil 32. Klozete Her İki Taraftan Yatay Transfer Örneği
Şekil 33. Tuvalet Örneği
Şekil 34. Birden fazla kabini bulunan umumi tuvalet plan ve ölçüleri 
Şekil 35. Yüksekliği Ayarlanabilir Adaptör Takılmış Klozet Örneği
Şekil 36. Klozette Tutunma Çubukları ve Kâğıtlık
Şekil 37. Lavabo Ölçüleri
Şekil 38. Lavabo Tutunma Çubukları Ölçüleri
Şekil 39. Banyo Örneği
Şekil 40. Kolay Kullanılabilir Musluk Örneği
Şekil 41. Duş Alanı Ölçüleri
Şekil 42. Asansör Ölçüleri
Şekil 43. Kapı İşaretlerinin Konumu
Şekil 44. İşaretlerin Yükseklikleri
Şekil 45. Ulaşılabilir Rampa Sembolü
Şekil 46. Ulaşılabilir Kullanım veya Giriş
Şekil 47. Ulaşılabilir Bayan ve Erkek Ortak Tuvaletİ 
Şekil 48. Ulaşılabilir Bayan Tuvaleti
Şekil 49. Ulaşılabilir Erkek Tuvaleti
Şekil 50. Ulaşılabilir Asansör
Şekil 51. Hareket Kısıtlılığı Bulunan Kişi
Şekil 52. Görme Özürlü
Şekil 53. İşitme Özürlü İçin Donanımlar 
Şekil 54. Ses Yükseltici Loop Sistemi
Şekil 55. Tekst Telefon
Şekil 56. İşaret Dili Tercümesi
Şekil 57. Tahliye İçin Ulaşılabilir Güzergah
Şekil 58. Yangın Tahliyesinde Kullanılabilecek Asansöre Giden Ulaşılabilir Güzergah
 
FOTOĞRAFLAR DİZİNİ
 
Fotoğraf 1. Merdiven Asansörü Örneği
Fotoğraf 2. Pelikan Yaya Geçidinde Yaya Butonu
Fotoğraf 3. Rampalı Yaya Üst Geçidi
 
KISALTMALAR
 
DSÖ       Dünya Sağlık Örgütü
ICF      
Uluslararası İşlevsel Yeti Yitimi ve Sağlık Sınıflamasında
BM      
Birleşmiş Milletler
TSE      
Türk Standartları Enstitüsü
SUT      
Sağlık Uygulama Tebliği
HKS      
Hizmet Kalite Standartları
AMATEM  
Ankara Alkol ve Madde Bağımlılığı Tedavi ve Eğitim Merkezi
 
ÖNSÖZ
 
Dünya nüfusunun yaklaşık  yüzde 15’i- bir  milyardan fazla kişi  çeşitli özürlülük durumuna sahiptir. Nüfusun yaşlanması ve kronik hastalıklardaki artış nedeni ile özürlü sayısı da artmaktadır. Yapılan araştırmalarda Ülkemizde ortopedik, görme, işitme, dil ve konuşma ile zihinsel özürlülerin oranı %2,5 iken süreğen hastalığı olanların oranı %9,70 bulunmuştur.   Yaklaşık 8,5 milyon kronik hasta ve özürlü, yapılı çevrede hareketliliklerini kısıtlayan çok sayıda engelin ve uygun olmayan düzenlemelerin bulunması nedeniyle toplumsal hayata katılımda sorunlar yaşamaktadır.
Tüm dünyada özürlülük konusu evrensel normlara oturtulmuş ve devletlere bu alanda önemli sorumluluklar yüklenmiştir. Birleşmiş Milletler Özürlü Kişilerin Hakları Sözleşmesinde “herhangi bir ayrım yapılmaksızın  özürlü  kişilerin  en  yüksek  sağlık  hizmeti  standardına  ulaşma  hakları”  vurgulanmıştır. Ülkemizde de özürlü vatandaşımızın hakları, başta Anayasamız olmak üzere çeşitli yasalar ve uluslararası sözleşmelerle güvence altına alınmıştır. 2005 yılında kabul edilen Özürlüler ve Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun’un geçici 2 nci maddesinde “Kamu kurum ve kuruluşlarına ait mevcut resmî yapılar, mevcut tüm yol, kaldırım, yaya geçidi, açık ve yeşil alanlar, spor alanları ve benzeri sosyal ve kültürel alt yapı alanları ile gerçek ve tüzel kişiler tarafından yapılmış ve umuma açık hizmet veren her türlü yapılar bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren yedi yıl içinde özürlülerin erişebilirliğine uygun duruma getirilir” hükmü yer almıştır.
Özürlü vatandaşlarımızın sağlık hizmetlerine daha rahat ulaşabilmeleri için Bakanlığımız da kendi görev alanlarında gerekli çalışmaları yürütmektedir.   Bakanlığımızca “Özürlü Kişilere Yönelik Sağlık Hizmetlerinin Sunumuna” ilişkin 2010/79 sayılı Genelge yayımlanmış ve Genelge hükümlerinin uygulanması için 81 İl valiliğimize bildirilmiştir. Söz konusu Genelge’nin uygulanmasına yönelik, Bakanlığımız ile Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı Özürlü   ve   Yaşlı   Hizmetleri Genel   Müdürlüğü   çalışanlarının   değerli   katkılarıyla   hazırlanan   “Sağlık Kurumlarında Özürlü Bireyler İçin Ulaşılabilirlik Temel Bilgiler Rehberi”nin özürlü ve yakınlarının önemli ihtiyaçlarına cevap vereceğini umuyor emeği geçen herkese teşekkür ediyorum.
 
 
 
 
Yrd. Doç. Dr. Mustafa AKSOY Sağlık Bakanlığı
Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Başkanı
 
 
 
1. GİRİŞ
 
Yeti yitimi, kişinin kendinden beklenen iş, okul, ev, toplumsal roller ve kendi bakımına ait görevlerini aksatması anlamına gelir. Birçok hastalıkta kişide yeti yitimine yol açan olumsuz etkiler ortaya çıkabilmektedir. Yeti yitimi bedensel ve ruhsal hastalıklara bağlı olarak kişinin iş - güç görememe hali olarak da ifade edilmekte olup temel yaşam faaliyetlerini aksatan, hukuki ve klinik yönlerden önemli olan bir durumu tanımlar. Yeti yitimi İngilizce “disability” kavramına karşılık gelmekte olup Türkçede daha sıklıkla kullanılan “özürlülük” terimi de aynı anlamı ifade etmektedir.  Yeti yitimi (özürlülük) DSÖ tarafından 1980 yılında geliştirilen “psikolojik, fiziksel veya anatomik yapı veya işlevselliğin kaybı veya sakatlık (impairment) sonucu  insanın  normal  olarak  yapabileceği  sınırların  içinde  olan  herhangi  bir  aktiviteyi  yapabilme yeteneğinin kısıtlanması veya kaybı” olarak tarif edilmekte iken Yeni Uluslararası İşlevsel Yeti Yitimi ve Sağlık Sınıflamasında (ICF) “sakatlık (impairment), etkinlik sınırlılığı ve katılım kısıtlılıkları için bir şemsiye terim olarak ele alınmıştır. Özürlülük bir sağlık sorunu olan bireyle (ör: serebral palsi,  Down sendromu veya depresyon gibi) kişisel ve çevresel faktörlerin (ör: olumsuz davranışlar, binalarda ve açık alanlarda ulaşılabilirliğin sağlanmaması ve sınırlı sosyal destekler gibi) arasındaki etkileşimdir (1).
 
 
1.1. Dünyada ve Türkiye’de Durum
 
Dünyada Durum: Dünya nüfusunun yaklaşık %15’i- bir milyardan fazla kişi (her 100 kişiden yaklaşık 15’i) çeşitli yeti yitimi (özürlülük) durumuna sahiptir. 110-190 milyon insan fonksiyonlarda ciddi sıkıntılar yaşamaktadır. Nüfusun yaşlanması ve kronik hastalıklardaki artış nedeni ile özürlülük hızı da artmaktadır. Savaşlar, trafik kazaları veya afetler de özürlülük nedenlerindendir. Özürlülük oldukça çeşitlilik göstermektedir. Bazı özürlülükle ilişkili sağlık durumları kötü sağlıkla sonuçlandığı ve geniş sağlık hizmeti ihtiyacı gerektirdiği halde bazıları bu şekilde olmamaktadır (2).
Bununla  birlikte  özürlü  kişiler  de  herkes  gibi  aynı  sağlık  hizmetleri  ihtiyacına  sahiptirler  ve  hizmete ulaşmaları gerekmektedir. Birleşmiş Milletler (BM) Özürlü Kişilerin Hakları Sözleşmesinde herhangi bir ayrım yapılmaksızın özürlü kişilerin en yüksek sağlık hizmeti standardına ulaşma hakları vurgulanmıştır (3).
 
Türkiye’de durum: 2002 yılında  yapılan Özürlüler Araştırmasında ortopedik, görme,  işitme,  dil  ve konuşma ile zihinsel özürlülerin oranı %2,58 iken süreğen hastalığı olanların oranı %9,70 bulunmuştur. Yaklaşık 8,5 milyon kronik hasta ve özürlü yapılı çevrede hareketliliklerini kısıtlayan çok sayıda engelin ve uygun olmayan düzenlemelerin bulunması nedeniyle toplumsal hayata katılımda sorunlar yaşamaktadır. Altı ve daha yukarı yaştaki kişilerden okuma yazma bilmeyenlerin oranı ortopedik, görme, işitme, dil ve konuşma ile zihinsel özürlülerde %36,33 iken süreğen hastalığı olanlarda %24,81’dir. Her 5 özürlü kişiden yalnızca 1’i işgücüne   katılmaktadır.   Ülkemizdeki   mevcut   sosyal   yaşam   alanlarının   özürlülerin   hareketliliklerini kısıtlaması, işyerlerinde uygun ortamın yaratılamaması ve özürlü işgücüne olan talebin oldukça sınırlı olmasından dolayı özürlülerin işgücüne katılma oranı düşüktür. 2002 Türkiye Özürlüler Araştırması sonuçları da Türkiye’de özürlülerin ulaşılabilirlik konusunda sorunlar yaşadığını ortaya koymaktadır. Söz konusu araştırmaya göre; özründen ötürü işinde veya işyerinde yaşadığı sorunlara ilişkin soruya cevap veren çıraklık eğitimi alan özürlülerin yaklaşık %70’i işyerinin fiziki koşullarının uygun olmadığını belirtmiştir.Günlük  yaşamında karşılaştığı  sorunlara  ilişkin  soruya  cevap  veren  ortopedik  özürlülerden yaklaşık %32’si fiziksel çevre düzenlemeleri olmadığından sokağa çıkamadıklarını, %28’i kamuya açık bina ve alanlara giremediklerini, %50’si toplu taşıma araçlarına binmekte güçlük çektiklerini ve %29’u da sosyal ve kültürel etkinliklere katılamadıklarını belirtmişlerdir. Günlük aktivitelerini yerine getirirken bir başkasına tam bağımlı olan özürlülerin yaklaşık 68’i, bir başkasına yarı bağımlı olanların %46’sı ve günlük aktivitelerini kendi başına bağımsız yapabilenlerin de %24’ü işyerinin fiziki koşullarının uygun olmadığını belirtmişlerdir. Bulunduğu çevrede özrüne uygun toplu taşıma hizmeti bulunduğunu söyleyen özürlülerin oranı %4’tür. Ayrıca  özürlü  bireylerin  genel  olarak  %20’si  de  toplu  taşıma  hizmetinin  varlığından  haberdar  değildir. Yaşadığı bina, cadde, sokak ve yollarda özrüne uygun olarak birtakım düzenlemelerin bulunma durumuna bakıldığında; hangi özür grubunda olursa olsun genel olarak özürlülerin %68’inin yaşadığı çevrede herhangi bir düzenleme bulunmamaktadır. Ayrıca özürlü bireylerin %20’si bu konuya ilişkin olarak herhangi bir bilgisi olmadığını belirtmiştir. Ulusal  Özürlüler  Veri  Tabanında kayıtlı  olan  özürlü  bireylere yönelik  olarak  “Özürlülerin Sorun  ve Beklentileri Araştırması, 2010” ülke genelinde gerçekleştirilmiştir. Ulusal Özürlüler Veri Tabanına kayıtlı özürlülerin %29,2’si zihinsel özürlüler, %25,6’sı süreğen hastalığı olan özürlüler, %8,8’i ortopedik özürlüler, %8,4’ü görme özürlüler, %5,9’u işitme özürlüler, %3,9’u ruhsal ve duygusal özürlüler, %0,2’si dil ve konuşma özürlüler ve %18’i birden fazla özüre sahip olanlardır. Kayıtlı özürlülerin, %58,6’sı erkek, %41,4’ü kadındır. Kayıtlı  olan  özürlü  bireylerin  %56,8’inin  özrü  hastalık  sonucu  ortaya  çıkmıştır.  Kayıtlı  özürlülerin, özrünün ortaya çıkma nedenlerine bakıldığında, ikinci sırada %15,9 ile genetik veya kalıtsal bozukluk, %9,6 ile kaza ve %3 ile gebelikte/doğum sırasında yaşanan problemler yer almaktadır. Kayıtlı olan özürlü bireylerin %66,9’u kaldırımların, yaya yollarının ve yaya geçitlerinin özürlü bireyin kullanımına uygun olmadığını düşünmektedir. Yaşadıkları yerdeki fiziksel çevre düzenlemeleri ile ilgili olarak kayıtlı olan özürlü bireylerin %66,3’ü oturdukları binanın, %59,5’i dükkân, market, mağaza ve lokantaların, %58,4’ü kamu binalarının, %55,4’ü postane ve banka benzeri yerlerin özürlü bireyin kullanımına uygun olmadığını belirtmiştir.
 
2.   MEVZUAT
 
12 Eylül 2010 tarihinde "Halk Oylaması"na sunularak kabul edilen 5982 sayılı "Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının Bazı Maddelerinde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun" hükümleriyle Anayasamızın 10 uncu maddesine eklenen fıkralarda yer  alan;  "Kadınlar ve  erkekler eşit  haklara  sahiptir.  Devlet,  bu  eşitliğin yaşama  geçmesini  sağlamakla yükümlüdür. Bu  maksatla  alınacak  tedbirler  eşitlik  ilkesine  aykırı  olarak yorumlanamaz." hükmü ve "Çocuklar, yaşlılar, özürlüler, harp ve vazife şehitlerinin dul ve yetimleri ile malûl ve gaziler için alınacak tedbirler eşitlik ilkesine aykırı sayılmaz." hükmü ile özürlüler lehine pozitif ayrımcılık içeren ayrıcalıklar tanınmasının eşitlik ilkesine aykırı olamayacağı Anayasal güvence altına alınmıştır.
 
 
2.1. Ulaşılabilirlik Mevzuatı
 
13.12.2006’da BM Genel Kurulu’nda kabul edilen Birleşmiş Milletler Engellilerin Haklarına İlişkin Sözleşme, 30.03.2007 tarihinde ülke temsilcilerinin imzasına açılmıştır. Türkiye, sözleşmeyi bu tarihte imzalayarak ilk imza atan ülkeler arasında yer almıştır. Sözleşme, 3 Aralık 2008 Dünya Özürlüler Günü'nde
5825 sayılı Kanunla onaylanması uygun bulunmuş ve Bakanlar Kurulu'nun 27.5.2009 tarih ve 2009/15137 sayılı kararıyla onaylanmıştır.
 
BM’nin 64. Genel Kurulu’nda Dışişleri Bakanı tarafından Türkiye’nin onay yazısı sunulmuştur. Aynı gün Sözleşmenin uygulanmasından doğan hak ihlallerinde bireysel başvuru hakkını da içeren Ek protokol imzalanmış, ancak yürürlüğe girmesi için gerekli prosedürler henüz tamamlanmamıştır. Bütün bu süreçler sonunda Birleşmiş Milletler Engellilerin Haklarına İlişkin Sözleşme, Türkiye’deki hukuki sistemin bir parçası haline gelmiştir.
Sözleşme’nin   1   inci   maddesinde   Sözleşmenin   amacı   “engellilerin   tüm   insan hak ve temel özgürlüklerinden tam ve eşit şekilde yararlanmasını teşvik ve temin etmek ve insanlık onurlarına saygıyı güçlendirmek” olarak belirlenmiştir. Diğer uluslararası insan hakları belgelerine kıyasla Sözleşmede haklar ve yükümlülükler oldukça ayrıntılı biçimde sıralanmıştır. Halen yürürlükte bulunan birçok uluslararası hukuk belgesi dikkate alınarak ve bunlarla bağlar kurularak sözleşmedeki her hak kendi içerisinde ve diğer maddelerdeki haklarla güçlendirilmiştir. “Erişilebilirlik”¹ 1konusu Sözleşme metninin başlangıcında, 3 üncü maddesinde ve 9 uncu maddesinde düzenlenmiştir. En ayrıntılı düzenleme “Erişilebilirlik” başlıklı 9 uncu maddededir. Bu madde; Taraf Devletlerce özürlülerin bağımsız yaşayabilmelerini ve yaşamın tüm alanlarına etkin katılımını sağlamak ve diğer bireylerle eşit koşullarda fiziki çevreye, ulaşıma, bilgi ve iletişim teknolojileri ve sistemleri dahil olacak şekilde bilgi ve iletişim olanaklarına, hem kırsal hem de kentsel alanlarda halka açık diğer tesislere ve hizmetlere erişimini sağlamak için uygun tedbirlerin alınmasını hüküm altına almakta ve bu tedbirlerin hangi alanlarda nasıl alınması gerektiğini açıklamaktadır.
Türkiye’de özürlüler için ulaşılabilirliğin sağlanmasına yönelik ilk yasal düzenleme 1997 yılında 572 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile yapılmıştır. Bu Kararname ile birçok kanunda özürlülerle ilgili düzenleme yapılırken 3194 sayılı İmar Kanununa ulaşılabilirlikle ilgili bir madde eklenmiştir. Bu düzenleme ile yapılmış ve yapılacak altyapı alanlarında ve yapılarda ulaşılabilirlik ilkelerinin, yapılı çevreyle ilgili planlama, projelendirme, uygulama, ruhsatlandırma ve denetleme gibi görev ve sorumlulukları olan ilgili kurum ve kuruluşlarca uygulanması hüküm altına alınmıştır.
İmar Kanununda yapılan bu değişikliğin ardından, (Mülga) Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından ilgili altı  yönetmelikte özürlüler  için  yapılı  çevre  faaliyetlerinde ulaşılabilirliğin  sağlanmasına  yönelik  gerekli düzenlemeler yapılarak 02.09.1999 tarihinde 23804 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. 7 Temmuz 2005 tarihinde yürürlüğe giren 5378 sayılı Özürlüler Kanununun geçici 2 nci maddesi ise tüm kamu kurum ve kuruluşlarına çok açık yükümlülükler getiren bir düzenlemedir. Bu maddede “Kamu kurum ve kuruluşlarına ait mevcut resmî yapılar, mevcut tüm yol, kaldırım, yaya geçidi, açık ve yeşil alanlar, spor 1 “Erişilebilirlik” terimi Birleşmiş Milletler Engellilerin Haklarına İlişkin Sözleşme’de “ulaşılabilirlik” terimi yerine tercih edilmiştir. alanları ve benzeri sosyal ve kültürel alt yapı alanları ile gerçek ve tüzel kişiler tarafından yapılmış ve umuma açık hizmet veren her türlü yapılar bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren yedi yıl içinde özürlülerin erişebilirliğine uygun duruma getirilir.” hükmü yer almaktadır.
Toplu taşımacılık hizmetlerinin ele alındığı Kanunun geçici 3 üncü maddesinde ise; “Büyükşehir belediyeleri ve belediyeler, şehir içinde kendilerince sunulan ya da denetimlerinde olan toplu taşıma hizmetlerinin özürlülerin erişilebilirliğine uygun olması için gereken tedbirleri alır. Mevcut özel ve kamu toplu taşıma araçları, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren yedi yıl içinde özürlüler için erişilebilir duruma getirilir.”  hükmü  ile  2012  yılına  kadar  büyükşehir belediyeleri ve  belediyelerin denetim  görevleri  olan sistemler  dahil  olmak  üzere,  toplu  taşıma  taşıtlarında  ve  sistemlerinde  özürlüler  için  ulaşılabilirlik önlemlerini tamamlamaları öngörülmüştür. Özürlüler Kanunu ile tüm kamu kurum ve kuruluşlarının getirilen yükümlülüklerin hayata geçirilmesine yol göstermek amacıyla, 12.07.2006 tarihinde 2006/18 sayılı Başbakanlık Genelgesi yayımlanmış, mevzuata uygun şekilde düzenlemelerin yapılması için gereken önlemlerin alınması zorunluluğunu bir kez daha vurgulayan 12.08.2008 tarihli bir Başbakanlık Talimatı tüm kamu kurum ve kuruluşlarına gönderilmiştir.
Diğer yandan 19.12.2007 tarihli (09.09.2009 tarihinde değişiklik yapılan) ve 26735 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan “Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik”te de özürlülerle ilgili hükümlere yer verilmiştir. İlgili mevzuatta adı geçen Türk Standardları Enstitüsü standartlarının, özürlülerin ulaşabilirliği ile doğrudan ilgili olan üç tanesi;“TS 9111: Özürlüler ve Hareket Kısıtlılığı Bulunan Kişiler İçin Binalarda Ulaşılabilirlik Gerekleri” (4),
 
“TS 12576: Şehir İçi Yollar-Özürlü ve Yaşlılar İçin Sokak, Cadde, Meydan ve Yollarda Yapısal Önlemlerin
 
Tasarım Kuralları” (5)
 
“TS 12460: Şehir İçi Yollar-Raylı Taşıma Sistemleri Bölüm 5: Özürlü ve Yaşlılar İçin Tesislerde Tasarım Kuralları”dır.
 
Diğer yandan, 03.07.2005 tarihli 5393 sayılı Belediye Kanununda hizmet sunumu, belediye başkanının görev ve yetkileri, belediyenin giderleri konularında özürlülere yönelik hükümlere yer verilmiştir. 10.07.2004 tarih  ve  5216  sayılı  Büyükşehir Belediyesi Kanununda, büyükşehir, ilçe  ve  ilk  kademe belediyelerinin görev ve sorumlulukları ve büyükşehir belediye başkanının görev ve yetkileri başlıklarında özürlülere yönelik hükümler yer almaktadır. Kanunda ayrıca özürlü hizmet birimleri oluşturulmasına yönelik hüküm bulunmaktadır. Yerel yönetimlerle ilgili diğer bir Kanun, 5302 sayılı ve 22.02.2005 tarihli İl Özel İdaresi Kanunudur. Kanunda hizmet sunumu ve il özel idaresinin giderleri konularında özürlüler için düzenlemeler bulunmaktadır.
Diğer  yandan,  31.07.2009  tarihinde  27305  sayılı  Resmi  Gazetede  yayımlanan  Kamu  Hizmetlerinin Sunumunda Uyulacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelikte İdarenin sunduğu kamu hizmetlerinin özürlüler için ulaşılabilir olması için gerekli tedbirlerin alınması hükmü bulunmaktadır.
Tüm bunlardan hareketle öncelikle fiziki çevre şartlarının özürlülere uygunluğu konusunda mevcut durumun ve ihtiyaçların tespit edilmesi, söz konusu ihtiyaçların giderilmesi için yapılması gereken eylemler ve bu  eylemlerden sorumlu kuruluşların tespitine yönelik olarak “Ulaşılabilirlik Eylem Planı” hazırlıkları yapılmıştır.  Eylem  Planının  hazırlanmasında  ilgili  tüm  kesimlerin  görüşlerinin  alınması  ve  katılımlı  bir belgenin  ortaya  çıkarılmasına  yönelik  olarak  ilgili  kamu  kuruluşları  ve  sivil  toplum  kuruluşlarının  da katılımıyla bir dizi toplantı gerçekleştirilmiş ve Ulaşılabilirlik Eylem Planı bu doğrultuda şekillendirilmiştir (6).
Etiketler:   Engelli 
Haberler
26-29 Mart 2015 de Tüyap Fuar Merkezinde d...
CNREXPO YEŞİLKÖY YİNE İLKLERE İMZA AT...
Yıldız Teknik Üniversitesi Davutpaşa ka...
Engellilere Özel Diş Poliklinikleri İçi...
ENGELLİ KATALOG
SIKÇA SORULAN SORULAR
REFERANSLAR
BAYİ BAŞVURU FORMU
REFERANSLARDAN BAZILARI
FOTO GALERI
www.devas.com.tr
Site içerisindeki Tüm Materyaller Hakkı Saklıdır.
Bizi Takip Edin